İzmir'de Daire Alırken Kontrol Edilecek 9 Başlık

Projeden daire almak, bitmiş ev almaktan farklıdır. Kâğıt üzerindeki bir yapıyı değerlendirirken hangi 9 başlığı kontrol etmelisiniz?

Projeden daire almak, bitmiş bir evi gezip almaktan farklıdır. Elinizde henüz bina yok; bir vaat, bir çizim ve bir sözleşme var. Bu yüzden karar verirken bakacağınız şeyler de değişiyor. Aşağıdaki 9 başlık, İzmir'de bir konut projesini değerlendirirken sormanız gereken somut sorular.

Not: Bu yazı genel bir kontrol listesidir, yatırım tavsiyesi değildir. Nihai karardan önce sözleşmenizi bir avukata okutmanızı öneririz.

1. Yapı ruhsatı var mı?

Sorulacak ilk soru budur. Yapı ruhsatı, projenin belediyeden izin almış olduğunu gösterir. Ruhsatsız satışa çıkmış projelerde teslim riski çok yüksektir. Ruhsat tarihini ve numarasını isteyin; belediyeden teyit edebilirsiniz.

2. Hangi deprem yönetmeliğine göre yapılıyor?

İzmir birinci derece deprem bölgesindedir; 2020 depremi bunu acı biçimde hatırlattı. 2018'de yürürlüğe giren Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018), öncekilere göre belirgin biçimde daha katı kurallar getirir. Projenin bu yönetmeliğe göre projelendirildiğini yazılı olarak teyit edin. Zemin etüt raporunu da isteyebilirsiniz.

3. Net metrekare mi, brüt metrekare mi?

İlanlarda çoğunlukla brüt metrekare yazar; oysa yaşadığınız alan nettir. Aradaki fark yüzde yirmiye kadar çıkabilir. Kat planını isteyip mahal ölçülerine tek tek bakın. Bir de şunu sorun: verilen metrekareye balkon, galeri boşluğu veya ortak alan payı dahil mi?

Aynı iki daireden biri 90 m², diğeri 82 m² yazıyorsa, gerçekte hangisinin daha ferah olduğunu sadece kat planı söyler.

4. Teslim tarihi sözleşmede yazıyor mu?

Sözlü teslim tarihi hiçbir şey ifade etmez. Sözleşmede kesin bir tarih ve gecikme hâlinde uygulanacak yaptırım maddesi bulunmalıdır. Gecikme tazminatı olmayan bir sözleşme, alıcı için tek taraflı risk demektir.

5. Ödeme koşulları gerçekten ne söylüyor?

• Peşinat oranı ve ne zaman ödeneceği net mi?
• Vade gerçekten faizsiz mi, yoksa fiyata gizlenmiş bir fark var mı? Peşin fiyatla vadeli toplam fiyatı yan yana isteyin.
• Peşin ödeme indirimi uygulanıyor mu, oranı ne?
• Fiyatta artış yapılabileceğine dair bir madde var mı?
• Ödeme planı inşaat aşamalarına mı bağlı, yoksa sabit tarihlere mi?

6. Geliştirici firmanın geçmişi ne?

Firmanın daha önce tamamladığı projeleri sorun ve mümkünse gidip görün. Daha da iyisi: o projelerde oturanlarla konuşun. Teslim zamanında oldu mu, eksikler giderildi mi, yönetim devri düzgün yapıldı mı? Bu bilgiyi hiçbir broşür vermez.

7. Konumu iki farklı saatte görün

Projeyi sadece hafta içi öğlen görmeyin. Sabah işe çıkış saatinde ve akşam eve dönüş saatinde de gidin. Trafik, gürültü ve otopark durumu o saatlerde ortaya çıkar. Ulaşım için verilen sürelerin gerçek olup olmadığını kendi aracınızla ölçün.

8. Çevre parsellerde ne var, ne olacak?

Bugünkü manzaranız yarın olmayabilir. Komşu parsellerin imar durumunu belediyeden öğrenin. Özellikle gelişmekte olan bölgelerde, önünüzdeki boş arsaya birkaç yıl içinde bina yapılması olağandır.

9. Ortak alanlar ve aidat

Havuz, spor salonu, güvenlik ve peyzaj güzel görünür; ancak hepsinin bir işletme maliyeti vardır ve bunu aidat olarak siz ödersiniz. Projenin tahmini aidatını sorun. Ayrıca ortak alanların yönetim planında nasıl tanımlandığına bakın: site içindeki ticari birimler aidata katılıyor mu?

Kısa bir kontrol listesi

• Yapı ruhsatı numarası alındı mı?
• TBDY 2018 uyumu yazılı olarak teyit edildi mi?
• Kat planı ve net metrekare elde mi?
• Sözleşmede teslim tarihi ve gecikme yaptırımı var mı?
• Peşin ve vadeli toplam fiyat yan yana karşılaştırıldı mı?
• Firmanın önceki projeleri görüldü mü?
• Konum iki farklı saatte gezildi mi?
• Çevre parsellerin imar durumu soruldu mu?
• Tahmini aidat öğrenildi mi?

Sonuç

Projeden daire almak, doğru sorular sorulduğunda yönetilebilir bir süreçtir. Riski azaltan şey iyi bir sezgi değil, yazılı belgedir: ruhsat, sözleşme, kat planı ve teknik şartname. Bunları görmeden imza atmayın.

Loft 777 için bu başlıkların yanıtlarını açıkça paylaşıyoruz: proje künyesi, daire tiplerinin gerçek mahal ölçüleri, yapı ve donanım detayları ile ödeme koşulları sitemizde yazılı olarak yer alıyor.